F-Gaz Yönetmeliği
F-Gaz, florlu sera gazlarını ifade eder. Soğutma ve iklimlendirme sistemlerinde kullanılan bazı soğutucu akışkanlar bu gruptadır. Bu gazların yönetimi; atmosfere salımların azaltılmasını, sızıntıların önlenmesini ve uygun geri kazanımı kapsar. Chiller yatırımlarında mevzuat, yalnızca gazın adını değil, ekipmanın kullanılacağı ülkeyi ve kullanım koşullarını da dikkate almayı gerektirir.
Türkiye’de Hangi Düzenleme Esas Alınır?
Türkiye’de temel metin, 15 Ekim 2024 tarihli ve 32693 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik’tir. Kapsama giren ekipmanlarda sızıntıların önlenmesi, gerekli kontroller, kayıtlar, gazın geri kazanılması ve müdahale eden kişilerin yeterliliği önem taşır. Uygulanacak yükümlülükler ekipmanın özelliklerine göre belirlenir.
Her chiller için aynı kontrol sıklığı veya kayıt yükümlülüğü varsayılamaz. Akışkan türü, şarj miktarı, CO₂ eşdeğeri, ekipmanın niteliği ve ilgili istisnalar birlikte değerlendirilmelidir. EKOMVET kayıt gereklilikleri ve belgelendirme şartları güncel resmî metinlerden teyit edilmelidir.
GWP ve CO₂ Eşdeğeri Ne Anlama Gelir?
GWP, bir gazın belirli bir zaman dilimindeki küresel ısınma etkisini karbondioksite göre ifade eder; Türkçe mevzuatta KIP terimiyle de karşılaşılır. CO₂ eşdeğeri ise gaz miktarının bu etkiyle birlikte değerlendirilmesini sağlar. Ton CO₂ eşdeğeri, kilogram cinsinden şarj miktarı ile mevzuattaki GWP değerinin çarpılıp 1.000’e bölünmesiyle hesaplanır.
Düşük GWP tek başına uygun ekipman seçimi anlamına gelmez. Akışkanın güvenlik sınıfı, yanıcılık özellikleri, çalışma basıncı, enerji performansı ve servis altyapısı da incelenmelidir. Mevcut cihaza alternatif gaz doldurmak, üretici onayı olmadan uygun bir dönüşüm yöntemi değildir.
Türkiye ve AB Şartları Ayrı Değerlendirilmelidir
Avrupa Birliği’nde 2024/573 sayılı F-Gaz düzenlemesi uygulanır. AB piyasasına sunulacak chillerler için kapasite, akışkan ve tarihe bağlı piyasaya arz kısıtları ile güvenlik istisnaları bulunur. Yeni cihazın piyasaya arzı ile mevcut cihazın servisinde gaz kullanımı farklı hükümler altında değerlendirilir.
AB takvimini Türkiye’deki her tesis için doğrudan geçerli bir yasak gibi sunmak doğru değildir. İhracat projelerinde hedef pazarın güncel şartları ayrıca incelenmelidir. Bir gazın bütün cihazlarda aynı tarihte tamamen yasaklandığı sonucuna, yalnızca gaz adına bakarak varılamaz.
Chiller Yatırımı ve İşletmesi İçin Yaklaşım
Teklif aşamasında akışkan türünü, şarj miktarını, ilgili GWP bilgisini ve hedef pazarı netleştirin. Bakım kayıtlarını, sızıntı yönetimini, yetkin servis ihtiyacını ve kullanım sonundaki geri kazanım planını yatırım değerlendirmesine katın.
CEMS Chiller ile proje koşullarını ve akışkan seçeneklerini birlikte değerlendirebilirsiniz. Nihai uygunluk kararı; güncel mevzuat, ekipman dokümanları ve gerektiğinde yetkili mevzuat danışmanının incelemesine dayanmalıdır.
Bu yazı 3 Ekim 2026 tarihinde kontrol edilen kaynaklara dayanan genel bilgilendirmedir; hukuki görüş veya uygunluk belgesi değildir. Değişiklikler, geçiş hükümleri ve istisnalar için güncel resmî metinler esas alınmalıdır.
